Trajtimi fiskal i punonjësve të siguruar për shërbime të ofruara përmes autofature në një shoqëri/OJF

Kjo situatë përfshin një punonjës të siguruar në një shoqëri ose Organizatë JoFitimprurëse (OJF), i cili për një detyrë apo projekt të caktuar (projekti X), i ofron shërbim po të njëjtës shoqëri apo OJF nëpërmjet një autofature për shërbim. Ne duhet të analizojmë nga këndvështrimi fiskal dhe juridik nëse kjo është e lejuar dhe çfarë pasoja ka?

1. Kualifikimi i marrëdhënies: punësim apo shërbim i pavarur?

a) Marrëdhënie punësimi

Nëse punonjësi ka një kontratë pune, çdo detyrë që ai kryen për llogari të punëdhënësit lidhet me kontratën ekzistuese. Pagesat jashtë pagës mujore, për të njëjtat funksione apo role, duhet të përfshihen në pagën bruto dhe jo përmes autofature.

b) Marrëdhënie shërbimi e pavarur

Nëse punonjësi ofron një shërbim të veçantë, jashtë detyrave të kontratës së punës, dhe për këtë ka marrëveshje të veçantë (p.sh., për trajnim, hartim materiali, konsulencë), atëherë mund të konsiderohet si shërbim i pavarur. Megjithatë, nuk duhet të ketë mbivendosje me detyrat e tij të punës.

---

2. Legjitimiteti i autofaturës për një punonjës të brendshëm

Autofaturimi është një instrument i parashikuar nga VKM nr. 953/2014, për raste kur furnitori është jo-tatimpagues apo nuk lëshon faturë. Nëse punonjësi nuk është subjekt i regjistruar për TVSH dhe nuk ka NIPT për aktivitet të pavarur, autofaturimi nga shoqëria/OJF për shërbimin e marrë është teknikisht i lejuar vetëm nëse:

• Shërbimi është i ndarë nga marrëdhënia e punës, dhe
• Punonjësi nuk e ka detyrë të kryejë atë shërbim sipas kontratës së punës.

---

3. Trajtimi fiskal – Detyrimet tatimore që lindin

Detyrimi Tatimor	Përshkrim	Norma
Tatimi në Burim	Aplikohet mbi pagesën bruto të shërbimit të pavarur.	15% (neni 33, Ligji për tatimin mbi të ardhurat)
TVSH	Vetëm nëse punonjësi është i regjistruar për TVSH (jo në këtë rast). Në autofaturë shënohet “Pa TVSH”	0%
Kontribute Shoqërore & Shëndetësore	Nuk aplikohen për pagesën me autofaturë (nuk është marrëdhënie pune), përveçse nëse ka vendim nga ISSH që e trajton si punë e maskuar.	Jo të zbatueshme
Tatim i mbajtur dhe i deklaruar nga shoqata	Shoqëria/OJF vepron si agjent tatimor për tatimin në burim.	Mbahet dhe deklarohet në “Tatimi në Burim”, në e-filing

---

4. Rreziqe dhe komente ligjore

Aspekt	Rreziku ose Sqarimi
Maskim i të ardhurës si shërbim për të shmangur kontributet	Nëse shërbimi për projektin X është pjesë e detyrave të punës, përdorimi i autofaturës është abuzim dhe rrezik tatimor. Kontrolli tatimor mund ta rikualifikojë si pagë.
Mbivendosje funksionesh	Punonjësi nuk mund të jetë njëkohësisht punonjës dhe i pavarur për të njëjtin funksion.
Mungesa e NIPT-it si i vetëpunësuar	Nuk është detyrim për autofaturën, por tatimet mund të e konsiderojnë si mungesë transparence nëse kjo është praktike e përsëritur.
Dokumentacioni mbështetës	Nevojitet kontratë shërbimi e veçantë për projektin dhe përshkrim detajuar të punës së veçantë jashtë kontratës së punës.

---

Përmbledhje e procesit dhe detyrimeve për shoqërinë apo OJF

Në përputhje me Ligjin nr. 29/2023 për Tatimin mbi të Ardhurat e Individëve, një punonjës i siguruar mund të ofrojë shërbime të pavarura për një shoqatë, nëse shërbimi i ofruar është jashtë detyrave të tij të zakonshme si punonjës. Shërbimi mund të faturizohet përmes autofaturës, nëse është një aktivitet i veçantë dhe i ndarë nga marrëdhënia e punës.

Përdorimi i autofaturës rregullohet nga Udhëzimi nr. 26, datë 08.09.2023, i cili përcakton rregullat për lëshimin e autofaturave dhe mbajtjen e tatimit në burim. Në këtë rast, shoqata ka detyrimin të mbajë tatim në burim prej 15% për shumën e pagesës për shërbimin, në përputhje me nenin 33 të Ligjit nr. 29/2023.

Sa i përket kontributeve shoqërore dhe shëndetësore, këto nuk aplikohet për pagesat e shërbimeve të ofruara përmes autofaturës, pasi marrëdhënia është konsideruar si shërbim i pavarur dhe jo si marrëdhënie pune. Është thelbësore që marrëdhënia e shërbimit të jetë e qartë dhe e ndarë nga detyrat e punës, për të shmangur mundësinë e interpretimit të gabuar nga autoritetet tatimore si një formë e maskuar e marrëdhënies së punës.

Pë realizimin e gjithë procesit nevojitet të zbatohen hapat si më poshtë:

• Hartimi i kontratës për shërbimin specifik (me përshkrim të qartë që nuk lidhet me detyrat e punës).
• Lëshimi i autofaturës në përputhje me VKM 953/2014.
• Mbajtja e tatimit në burim 15% mbi vlerën bruto të pagesës dhe deklarimi në e-filing.
• Moskreditimi i TVSH-së, nëse nuk është e faturuar me TVSH.
• Dokumentim i plotë në dosjen e kontabilitetit për të justifikuar pagesën ndaj të njëjtit individ.