Kush mund të kërkojë auditim ligjor në një shoqëri?

Çdo ortak (bashkëpronar) në një shoqëri, që zotëron të paktën 10% të kapitalit (në një sh.p.k.) ose 5% në një sh.a., ka të drejtë të kërkojë që të kryhet një auditim ligjor.
Kjo kërkesë bëhet zakonisht për:

• Të sqaruar dyshime për parregullsi financiare;
• Të verifikuar veprimet e administratorëve;
• Të siguruar transparencë për të gjithë ortakët.

Po nëse ortaku është edhe drejtues (administrator apo pjesë e bordit)?

Në këtë rast, personi ka dy role:

1. Si ortak – ka të drejtë ligjore të kërkojë auditim, nëse ka përqindjen e nevojshme.
2. Si drejtues – ka detyrimin të sigurojë që pasqyrat financiare janë të sakta dhe të drejtojë shoqërinë me përgjegjësi.

Nëse kërkon auditim për të kontrolluar punën që vetë ka bërë, kjo mund të krijojë konflikt interesi. Megjithatë, ligji nuk e ndalon ta kërkojë auditimin, për sa kohë:

– e bën si ortak dhe
– nuk e përdor për qëllime personale apo për të ndikuar negativisht te shoqëria.

Kur mund ta bëjë këtë kërkesë?

• Në çdo kohë, nëse ka prova ose dyshime se diçka nuk është në rregull;
• Duhet të përmbushë kriterin e përqindjes së kapitalit;
• Kërkesa duhet të jetë e argumentuar, jo thjesht për hakmarrje apo konflikte personale.

Kujdes!

• Nëse është vetë pjesë e veprimeve që kërkon të auditohen, duhet të tregohet i kujdesshëm – që të mos duket sikur po e përdor auditimin për të larë përgjegjësinë e tij.
• Në rast diskutimi apo votimi për këtë çështje në mbledhjen e ortakëve, duhet të përjashtohet nga votimi, për të shmangur konfliktin e interesit.

Pra, një ortak që është edhe në bord drejtues mund të kërkojë auditim ligjor, për sa kohë:

• e bën nga pozita si ortak, jo si drejtues;
• kërkesa është e justifikuar dhe nuk përbën keqpërdorim të pozitës;
• respekton ligjin dhe transparencën, për të mirën e shoqërisë.