Harta e rishpërndarjes së buxhetit 2024 – 8 mujori 2026

Kush po përfiton nga rritja e shpenzimeve publike?

Analiza e buxhetit nuk duhet të nmjaftohet me faktin sa janë rritur shpenzimet publike, por duhet të tregojë se ku ka shkuar rritja dhe cilat kategori kanë përfituar më shumë nga zgjerimi i burimeve publike. Të dhënat e 8-mujorit 2026 e bëjnë këtë zhvendosje të analizës të mundur.
Shpenzimet totale janë rritur nga 458,456 milionë lekë në 8M 2025 në 495,968 milionë lekë në 8M 2026, me një rritje prej 37,512 milionë lekësh ose 8.2%.
Kjo rritje prej 37.5 miliardë lekësh është burimi i ri që duhet ndjekur.
Harta e rishpërndarjes në tabelën më poshtë ndjek 37,512 milionë lekët e rinj dhe tregon se ku janë absorbuar.

Kanal i rishpërndarjes	8M 2025	8M 2026	Ndryshimi	Rritja %	Pesha në 8M 2026	Pjesa e rritjes së re
Personeli	83,169	87,704	+4,535	5.5%	17.7%	12.1%
Interesat	42,613	44,157	+1,544	3.6%	8.9%	4.1%
Operative & mirëmbajtje	42,943	42,075	-868	-2.0%	8.5%	-2.3%
Subvencione	1,275	1,527	+252	19.7%	0.3%	0.7%
Fonde speciale	169,888	186,613	+16,725	9.8%	37.6%	44.6%
Buxheti vendor	51,599	58,844	+7,245	14.0%	11.9%	19.3%
Shpenzime të tjera	16,474	18,372	+1,898	11.5%	3.7%	5.1%
Shpenzime kapitale	50,495	56,678	+6,183	12.2%	11.4%	16.5%
TOTALI	458,456	495,968	+37,512	8.2%	100%	100%

Shënim. Të gjitha vlerat në milionë lekë. Pjesa e rritjes së re = ndryshimi i kategorisë / 37,512 milionë lekë.
Burimi: të dhënat e tabelës së buxhetit të ngarkuar.

Nga shpërndarja sipas të dhënave të tabelës, rezultati më i rëndësishëm është se 44.6% e gjithë rritjes së re të shpenzimeve është absorbuar nga fondet speciale.
Pas tyre vijnë buxheti vendor me 19.3% të rritjes, shpenzimet kapitale me 16.5% dhe personeli me 12.1%.
Këto katër kanale së bashku absorbojnë më shumë se 92% të rritjes së përgjithshme të shpenzimeve. Kjo është shumë më domethënëse sesa fakti që buxheti është rritur me 8.2%.
Rritja e buxhetit është përqendruar kryesisht te sigurimet dhe skemat sociale, pushteti vendor, investimet dhe personeli.

• Grupi social është përfituesi më i madh i rritjes.

Fondi special arrin në 186,613 milionë lekë në 8M 2026 dhe përbën 37.6% të shpenzimeve totale.
Rritja është 16,725 milionë lekë, ose 9.8%, dhe përfaqëson 44.6% të gjithë rritjes së re të buxhetit.
Brenda kësaj kategorie:

• sigurimet shoqërore arrijnë 142,082 milionë lekë, me rritje 13,770 milionë lekë ose 10.7%;
• sigurimet shëndetësore arrijnë 43,652 milionë lekë, me rritje 2,759 milionë lekë ose 6.7%;
• kompensimi në vlerë i pronarëve arrin 879 milionë lekë, me rritje 196 milionë lekë ose 28.6%.

Kjo e vendos sferën sociale dhe të sigurimeve në qendër të rishpërndarjes buxhetore.
Por këtu duhet bërë një dallim i rëndësishëm.
Përfituesi i madh është sistemi i sigurimeve dhe jo domosdoshmërisht një grup i vetëm social.
Brenda tij përfshihen pensionistë, kontribuues, përfitues të skemave sociale dhe përdorues të sistemit shëndetësor.
Prandaj, analiza e mëtejshme duhet të zbresë nga “fondet speciale” te përfituesi final.

• Pensionistët dhe sigurimet sociale marrin pjesën më të madhe të rritjes sociale.

Nga rritja prej 16,725 milionë lekësh e fondeve speciale, 13,770 milionë lekë lidhen me sigurimet shoqërore.
Kjo do të thotë se rreth 82.4% e rritjes së fondeve speciale shkon te sigurimet shoqërore.
Në raport me të gjithë rritjen e buxhetit prej 37,512 milionë lekësh, vetëm rritja e sigurimeve shoqërore përfaqëson rreth 36.7% të rritjes së re.
Kjo është një nga gjetjet më të rëndësishme të hartës së rishpërndarjes.
Më shumë se një e treta e të gjithë rritjes së shpenzimeve në 8M 2026 lidhet me rritjen e financimit të sigurimeve shoqërore.
Kjo e zhvendos qendrën e analizës nga administrata dhe investimet te sistemi i transferimeve sociale dhe i sigurimeve.

• Pushteti vendor absorbon 19.3% të rritjes së re.

Buxheti vendor rritet me 7,245 milionë lekë, nga 51,599 në 58,844 milionë lekë.
Kjo është një rritje prej 14.0%, dukshëm më e lartë se rritja e përgjithshme e shpenzimeve prej 8.2%.
Pesha e buxhetit vendor në totalin e shpenzimeve rritet nga rreth 11.3% në 8M 2025 në 11.9% në 8M 2026.
Pra, nuk kemi vetëm rritje nominale, por edhe rritje të peshës relative.
Për analizën e grupeve përfituese, kjo do të thotë se njësitë e qeverisjes vendore marrin një pjesë më të madhe të burimeve publike.
Por përfituesi final nuk është vetëm bashkia.
Burimet vendore rishpërndahen më pas përmes shërbimeve publike, investimeve lokale, punësimeve, kontratave, furnitorëve për qytetarët.
Për këtë arsye, buxheti vendor duhet parë si një kanal i dytë rishpërndarjeje, jo si përfituesi final.

• Investimet kapitale absorbojnë 16.5% të rritjes.

Investimet kapitale rriten me 6,183 milionë lekë, nga 50,495 në 56,678 milionë lekë, ose 12.2%.
Kjo kategori absorbon 16.5% të të gjithë rritjes së re të shpenzimeve.
Por edhe këtu duhet të ndahet burimi nga përfituesi.
Financimi i brendshëm rritet me 9,472 milionë lekë ose 26.6%, ndërsa financimi i huaj bie me 2,493 milionë lekë ose 19.9%.
Pra, rritja e investimeve publike po mbështetet më shumë nga burimet e brendshme.
Përfituesit ekonomikë të kësaj rritjeje mund të jenë të shumëllojshëm: qytetarët përmes infrastrukturës, bizneset kontraktuese, punëtorët dhe sektorët që lidhen me projektet publike.
Prandaj, investimi kapital është kanal i përfitimit ekonomik, por jo provë e drejtpërdrejtë e përfitimit të një grupi biznesi të caktuar.

• Administrata merr 12.1% të rritjes së re.

Shpenzimet për personelin rriten me 4,535 milionë lekë, nga 83,169 në 87,704 milionë lekë.
Kjo përfaqëson 12.1% të gjithë rritjes së re të shpenzimeve.
Pagat rriten me 3,955 milionë lekë, ndërsa kontributet shoqërore me 611 milionë lekë.
Në të njëjtën kohë, pesha e personelit në totalin e shpenzimeve bie lehtë nga 18.1% në 17.7%.
Ky është një tregues interesant, sepse administrata merr më shumë para në vlerë absolute, por nuk është përfituesi kryesor i zgjerimit të buxhetit.
Rritja e personelit prej 5.5% është më e ulët se rritja e përgjithshme e shpenzimeve prej 8.2%.

• Interesat e borxhit marrin 4.1% të rritjes

Shpenzimet për interesa rriten me 1,544 milionë lekë, nga 42,613 në 44,157 milionë lekë, ose 3.6%.
Kjo përfaqëson 4.1% të rritjes së re të shpenzimeve.
Në hartën e përfituesve, kjo kategori është e ndryshme nga të tjerat.
Ajo nuk përfaqëson një grup përfituesish të politikës publike në kuptimin social apo ekonomik, por koston e financimit të borxhit publik.
Prandaj, nga 37,512 milionë lekë rritje e shpenzimeve, 1,544 milionë lekë absorbohen nga kostoja e borxhit.
Kjo është rritje e shpenzimit pa krijuar një shërbim të ri publik në momentin e pagesës.

• Një kategori që humbi peshë janë shpenzimet operative.

Shpenzimet operative bien me 868 milionë lekë, nga 42,943 në 42,075 milionë lekë, ose -2.0%.
Në hartën e rritjes kjo përfaqëson -2.3%.
Kjo do të thotë se kjo kategori nuk absorbon pjesë të rritjes së re. Përkundrazi, krijon një kursim prej 868 milionë lekësh që mund të konsiderohet si burim indirekt për zgjerimin e kategorive të tjera.
Kjo është një pikë e rëndësishme sepse tregon se rritja e buxhetit nuk është rezultat i një zgjerimi uniform të të gjitha kategorive.

• Subvencionet tregojnë rritje të madhe në përqindje, por ndikim të vogël në vlerë.

Subvencionet rriten me 252 milionë lekë, ose 19.7%. Në përqindje, kjo është ndër rritjet më të larta.
Por në madhësi absolute, subvencionet përfaqësojnë vetëm 1,527 milionë lekë, ose 0.3% të shpenzimeve totale.
Ato absorbojnë vetëm 0.7% të rritjes së re të buxhetit.
Kjo tregon pse ritmi i rritjes nuk duhet ngatërruar me peshën e përfitimit.
Një kategori mund të rritet me 20%, por të ketë ndikim shumë të vogël në rishpërndarjen e përgjithshme.

• Harta e vërtetë e rritjes së buxhetit

Duke i renditur kanalet sipas pjesës që marrin nga 37,512 milionë lekët e rritjes së re, krijohet kjo pamje buxhetore,me:
44.6% për Fonde speciale
19.3% për Buxhet vendor
16.5% për Investime kapitale
12.1% për Personel
5.1% për Shpenzime të tjera
4.1% për Interesa
0.7% për Subvencione
2.3% më pak për shpenzime operative dhe mirëmbajtje

Grafiku më poshtë e pasqyron këtë pamje fiskale dhe jep pikërisht shpërndarjen sipas pjesëve të shpenzimeve të buxhetit më lart.

• Kush përfitoi realisht?

Nëse kanalet buxhetore përkthehen në grupe ekonomike dhe sociale, struktura bëhet më e qartë.
Të parët janë familjet dhe përfituesit e sigurimeve sociale. Kanali kryesor është fondi i sigurimeve shoqërore dhe shëndetësore. Rritja e identifikueshme është 16,529 milionë lekë për sigurimet shoqërore dhe shëndetësore së bashku.
I dyti është pushteti vendor dhe ekonomia lokale.Buxheti vendor merr 7,245 milionë lekë shtesë. Ky burim më pas rishpërndahet në territor përmes shërbimeve, investimeve dhe kontratave lokale.
Të tretët janë përfituesit e investimeve publike. Investimet kapitale marrin 6,183 milionë lekë shtesë. Këtu përfitimi ndahet midis qytetarëve si përdorues të infrastrukturës dhe ekonomisë private përmes realizimit të projekteve.
E katërta është administrata publike. Personeli merr 4,535 milionë lekë shtesë, kryesisht për paga dhe kontribute.
I pesti është sistemi financiar. Kostoja e interesave rritet me 1,544 milionë lekë. Kjo është një kategori financiare dhe jo një transfertë sociale.
Në vend të gjashtë janë përfituesit e subvencioneve, që marrin 252 milionë lekë shtesë, por me një peshë të vogël në total.

Të dhënat e tabelës vjetore të treguesve fiskalë tregojnë të njëjtën strukturë të ndryshimit midis vitit 2024 dhe 2025.
Shpenzimet totale rriten me 37,512 milionë lekë ose 8.2%, nga 458,456 në 495,968 milionë lekë.
Rritja përbëhet kryesisht nga:

• fondet speciale +16,725 milionë lekë;
• buxheti vendor +7,245 milionë lekë;
• shpenzimet kapitale +6,183 milionë lekë;
• personeli +4,535 milionë lekë;
• interesat +1,544 milionë lekë.

Në të njëjtën kohë, shpenzimet operative bien me 868 milionë lekë.
Pra, në të dhënat e disponueshme, arkitektura e rishpërndarjes nuk ndryshon në mënyrë strukturore midis krahasimeve 2024–2025 dhe 8M 2025–8M 2026.
Kjo e bën më të rëndësishme analizën e trendit sesa një fotografi e vetme e buxhetit.
Për analizën e politikës fiskale, treguesi më informues nuk është është pjesa e rritjes së re të buxheti, sipas formulës; Pjesa e rritjes = (rritja e kategorisë / rritja totale e shpenzimeve) × 100.
Nga rezultati i saj kuptohet se ku ka shkuar realisht hapësira e re fiskale.
Për shembull, sipas llogaritjeve:

• fondet speciale u rritën 9.8%, por morën 44.6% të rritjes totale;
• subvencionet u rritën 19.7%, por morën vetëm 0.7% të rritjes totale;
• personeli u rrit 5.5%, por mori 12.1% të rritjes totale;
• investimet u rritën 12.2%, por morën 16.5% të rritjes totale.

Nga ky krahasim shikohet se ritmi i rritjes dhe pesha në rishpërndarje janë dy tregues të ndryshëm.

Pra, kush po merr më shumë nga rritja e buxhetit këtë vit?
Të dhënat e 8-mujorit 2026 tregojnë se rritja e shpenzimeve publike prej 37,512 milionë lekësh është përqendruar kryesisht në katër drejtime:
sigurime dhe fonde sociale, pushtet vendor, investime publike, personel.
Këto kanale përthithin pjesën dërrmuese të rritjes së re.
Në këtë strukturë, sistemi social dhe i sigurimeve është kanali më i madh i rishpërndarjes, me 44.6% të rritjes së re të shpenzimeve përmes fondeve speciale.
Pushteti vendor është kanali i dytë, me 19.3%.
Investimet kapitale janë kanali i tretë, me 16.5%.
Administrata publike është kanali i katërt, me 12.1%.
Nëpërmjet hartës së rrjedhjes së parasë publike, analiza e ALTAX ndalet te fakti se rishpërndarja është sa 29–31% e PBB, por ende vuan nga ndikimi i grupeve të interesit, klientelizmi dhe mungesa e transparencës së plotë. Për përmirësim do të nevojiteshin edhe pjesa e një sistemi tatimor më progresiv, grante barazuese më të forta, kufizime më të rrepta mbi PPP-të dhe shërbimet me performancë të dobët, sipas auditeve të publikuara, si dhe monitorim i pavarur i alokimeve nga vështrimi civil e qytetar.