Bonusi i pensioneve 2027, kush përfiton, kush mbetet jashtë dhe si tavanet kufizojnë rritjen reale për pensionistët

Për vitin 2027, sipas skemës së njoftuar në kuadër të Projektbuxhetit 2027, bonusi mujor për pensionistët parashikohet të dyfishohet nga 1 janari. Megjithatë, nuk do ta përfitojnë të gjithë pensionistët dhe as të gjithë në të njëjtën masë.

Përfitimi kushtëzohet nga lloji i pensionit dhe tavani maksimal i përcaktuar për secilën kategori.

Kush përfiton dhe sa?

Kategoria e pensionit	Tavani i pensionit	Bonusi mujor 2027
Pension i plotë pleqërie në qytet	40.000 lekë	3.600 lekë
Pension i pjesshëm pleqërie	22.000 lekë	1.600 lekë
Pension rural	18.000 lekë	2.000 lekë
Pension familjar	18.000 lekë	1.400 lekë
Pension invaliditeti	30.000 lekë	1.200 lekë

Shumat janë bonuset mujore të raportuara për skemën e vitit 2027.

Kush nuk e përfiton?

• Pensionistët me pension të plotë urban mbi 40.000 lekë.
• Pensionistët me pension të pjesshëm mbi 22.000 lekë.
• Pensionistët ruralë me pension mbi 18.000 lekë.
• Përfituesit e pensionit familjar mbi 18.000 lekë.
• Përfituesit e pensionit të invaliditetit mbi 30.000 lekë.

Ekziston edhe një kufizim tjetër: pensionistët që janë nën tavan, por që me bonusin do ta kalonin atë, marrin vetëm diferencën deri në tavan.

Shembull: Një pensionist urban me pension 38.000 lekë nuk merr 3.600 lekë të plota, por vetëm 2.000 lekë, në mënyrë që të mos kalojë 40.000 lekë.

Çfarë problemi krijon kjo skemë?

Këtu lind një çështje e rëndësishme e drejtësisë sociale.

Dy pensionistë mund të kenë kontribuar për shumë vite në sistemin e sigurimeve shoqërore, por njëri të përfitojë bonusin e plotë dhe tjetri të mos përfitojë fare, vetëm sepse pensioni i tij kalon kufirin e përcaktuar.

Për shembull:

• Një pensionist me 39.000 lekë mund të përfitojë vetëm 1.000 lekë.
• Një pensionist me 40.000 lekë nuk përfiton bonus.
• Një pensionist me 40.100 lekë gjithashtu nuk përfiton.

Kjo krijon një ndërprerje të menjëhershme të përfitimit dhe jo një shpërndarje proporcionale të mbështetjes.

Bonusi mujor nuk duhet ngatërruar me indeksimin e pensioneve.
Për vitin 2027 parashikohet edhe indeksimi në prill, me fond shtesë rreth 1,35 miliardë lekë. Ky është një mekanizëm tjetër dhe synon të zbatohet për të gjitha kategoritë e pensionistëve.

Në rastin e subvencionimeve me bonus, problemi kryesor nuk është vetëm madhësia e bonusit, por kriteri i shpërndarjes. Nëse pensioni është një e drejtë që buron nga kontributet dhe plotësimi i kushteve ligjore, mbështetja sociale duhet të ndërtohet me kritere të qarta, progresive dhe jo me tavane që krijojnë trajtim të pabarabartë midis pensionistëve me diferenca të vogla në masën e pensionit.

Efekti i tavaneve në bonusin e pensioneve për vitin 2027

Për të kuptuar ndikimin real të skemës, duhet të analizojmë jo vetëm sa bonus parashikohet për secilën kategori, por edhe sa prej tij do të marrë realisht pensionisti për shkak të kufirit maksimal të lejuar.

Problemi kryesor është se dyfishimi nominal i bonusit nuk përkthehet domosdoshmërisht në dyfishim të të ardhurave për pensionistin. Për ata që janë pranë tavanit, rritja mund të jetë e pjesshme ose edhe zero.

Sipas skemës së publikuar për vitin 2027, bonuset dhe tavanet janë këto:

Së pari llogaritet rregulli sipas formulës. Bonusi real që përfiton pensionisti është më i ulëti midis bonusit të përcaktuar për kategorinë dhe diferencës që mbetet deri në tavan.

ku:

• B = bonusi real;
• T = tavani maksimal;
• P = pensioni mujor.

Në vijim, krahasojmë bonusin e vitit 2026 me atë të vitit 2027, duke supozuar se tavanet mbeten të pandryshuara dhe se kufizimi zbatohet në të njëjtën mënyrë.

Shembuj për secilën kategori pensioni jepen më poshtë.

A. Pensionet e plota të pleqërisë në qytet – Tavani 40.000 lekë

Bonusi i vitit 2026 është 1.800 lekë dhe ai i vitit 2027 parashikohet 3.600 lekë.

Pensioni bazë	Bonusi 2026	Bonusi 2027	Rritja reale
36.500	1.800	3.500	+1.700
38.000	1.800	2.000	+200
38.500	1.500	1.500	0
39.500	500	500	0
40.000	0	0	0
40.500	0	0	0

Çfarë ndodh?
Pensionisti me 36.500 lekë përfiton pothuajse dyfishimin e bonusit, por ai me 38.500 lekë nuk përfiton asnjë rritje shtesë. Pensionisti me 40.000 lekë mbetet plotësisht jashtë bonusit.

B. Pensionet e pjesshme të pleqërisë – Tavani 22.000 lekë

Bonusi i vitit 2026 është 800 lekë dhe ai i vitit 2027 parashikohet 1.600 lekë.

Pensioni bazë	Bonusi 2026	Bonusi 2027	Rritja reale
20.500	800	1.500	+700
21.000	800	1.000	+200
21.500	500	500	0
21.800	200	200	0
22.000	0	0	0
22.500	0	0	0

Çfarë ndodh?
Pensionisti që merr 21.500 lekë nuk përfiton asnjë rritje nga dyfishimi, sepse bonusi aktualisht është kufizuar në 500 lekë dhe i njëjti kufizim vazhdon edhe në vitin 2027.

C. Pensionet rurale – Tavani 18.000 lekë

Bonusi i vitit 2026 është 1.000 lekë dhe ai i vitit 2027 parashikohet 2.000 lekë.

Pensioni bazë	Bonusi 2026	Bonusi 2027	Rritja reale
16.000	1.000	2.000	+1.000
16.500	1.000	1.500	+500
17.000	1.000	1.000	0
17.500	500	500	0
18.000	0	0	0
18.500	0	0	0

Çfarë ndodh?
Një pensionist rural me 17.500 lekë nuk përfiton asnjë rritje nga dyfishimi, ndërsa ai me 16.000 lekë përfiton 1.000 lekë më shumë në muaj.

D. Pensionet familjare – Tavani 18.000 lekë

Bonusi i vitit 2026 është 700 lekë dhe ai i vitit 2027 parashikohet 1.400 lekë.

Pensioni bazë	Bonusi 2026	Bonusi 2027	Rritja reale
16.000	700	1.400	+700
16.500	700	1.400	+700
17.000	700	1.000	+300
17.500	500	500	0
18.000	0	0	0
18.500	0	0	0

Çfarë ndodh?
Edhe këtu pensionistët që janë pranë tavanit nuk përfitojnë rritje reale, pavarësisht dyfishimit të bonusit të shpallur.

E. Pensionet e invaliditetit – Tavani 30.000 lekë

Bonusi i vitit 2026 është 600 lekë dhe ai i vitit 2027 parashikohet 1.200 lekë.

Pensioni bazë	Bonusi 2026	Bonusi 2027	Rritja reale
27.500	600	1.200	+600
28.000	600	1.200	+600
28.500	600	1.200	+600
29.000	600	1.000	+400
29.500	500	500	0
30.000	0	0	0
30.500	0	0	0

Çfarë ndodh? Një pensionist me invaliditet që merr 29.500 lekë nuk përfiton asnjë rritje shtesë, ndërsa ai me 28.000 lekë përfiton 600 lekë më shumë.

Krahasimi i efektit real të dyfishimit

Shembujt tregojnë se efekti i masës ndryshon ndjeshëm sipas distancës së pensionit nga tavani.

Kategoria	Bonusi nominal shtesë	Rritja reale pranë tavanit
Pension i plotë urban	+1.800	0 lekë
Pension i pjesshëm	+800	0 lekë
Pension rural	+1.000	0 lekë
Pension familjar	+700	0 lekë
Pension invaliditeti	+600	0 lekë

Shumat nominale të shtesës janë diferenca midis bonusit të dyfishuar dhe bonusit të mëparshëm.

Çfarë problemi ekonomik dhe social evidenton kjo skemë?

Kjo skemë ka tri probleme të dallueshme:

1. Dyfishimi nuk është universal. Shpallja e dyfishimit krijon pritshmërinë se çdo pensionist do të marrë një rritje të barabartë me bonusin shtesë. Në realitet, një pjesë përfiton të gjithë shumën, një pjesë vetëm diferencën deri në tavan dhe një pjesë nuk përfiton asgjë.

2. Krijohet një trajtim i pabarabartë për pensionistë me diferenca të vogla në pension. Një pensionist me 38.000 lekë mund të marrë 2.000 lekë bonus, ndërsa një tjetër me 38.500 lekë merr vetëm 1.500 lekë. Diferenca prej 500 lekësh në pensionin bazë shoqërohet me një diferencë prej 500 lekësh në bonus.

3. Nuk ruhet vazhdimësia e mbështetjes. Një pensionist që kalon tavanin e kategorisë humbet bonusin, megjithëse nevojat e tij ekonomike nuk ndryshojnë në mënyrë të menjëhershme me kalimin e atij kufiri.

Si mund të ndërtohej një skemë më e drejtë?

Një alternativë do të ishte që bonusi të jepej si shumë fikse për të gjithë pensionistët e kategorisë përkatëse, duke mos e ndërprerë përfitimin në mënyrë të menjëhershme në kufirin e tavanit.

Një alternativë tjetër do të ishte një skemë progresive, ku bonusi zvogëlohet gradualisht me rritjen e pensionit, në vend që të zhduket sapo arrihet tavani.

Kjo do të shmangte situatën ku pensionistët me pensione pothuajse të njëjta trajtohen ndryshe dhe do të ruante më mirë parimin e drejtësisë sociale.

Dyfishimi i bonusit në vitin 2027 është një rritje nominale e mbështetjes buxhetore, por nuk përfaqëson një dyfishim universal të të ardhurave të pensionistëve. Tavani e ndryshon ndjeshëm efektin real të kësaj mase dhe krijon një grup pensionistësh që, megjithëse përfshihen formalisht në skemë, nuk përfitojnë rritje shtesë.

Prandaj, vlerësimi i politikës së pensioneve duhet të bazohet te rritja neto reale e të ardhurave për çdo kategori pensionistësh, jo vetëm te shuma nominale e bonusit të shpallur.

Shënim metodologjik: Llogaritjet janë ilustrative, bazuar në bonuset e vitit 2026 dhe vlerat e dyfishuara të propozuara për vitin 2027, me tavane të pandryshuara. Indeksimi i prillit 2027 nuk është përfshirë në këto shembuj. Klasifikimi dhe zbatimi përfundimtar duhet të verifikohen në aktin ligjor përkatës.

Kujdes! Këto janë kushtet e publikuara për skemën e propozuar në Projektbuxhetin 2027 dhe duhet parë edhe formulimi përfundimtar i aktit ligjor për zbatimin e saj.