Name: Paketa Fiskale 2027: Rishpërndarja e barrës midis familjeve, biznesit dhe kapitalit
SKU: 27376
Availability: InStock

Paketa Fiskale 2027: Rishpërndarja e barrës midis familjeve, biznesit dhe kapitalit

0 €

Ky raport analizon Paketën Fiskale 2027 duke rindërtuar logjikën e masave të propozuara, dallimin ndërmjet komunikimit publik dhe përmbajtjes së projektakteve, si dhe ndikimin e pritshëm mbi familjet, bizneset dhe investitorët. Analiza mbështetet në krahasimin e versioneve të ndryshme të bëra publike gjatë procesit të hartimit, në të dhënat paraprake të financave publike për vitin 2026, në llogaritje të barrës tatimore dhe në skenarë të veçantë për çmimet, likuiditetin dhe shpërndarjen e fitimit.

Paketa ndërthur disa drejtime të ndryshme të politikës fiskale. Ajo parashikon uljen e TVSH-së për 54 produkte të shportës bazë nga 20% në 6%, rritjen e normës standarde të TVSH-së nga 20% në 21%, rritjen e normës së TVSH-së për shërbimet e akomodimit nga 6% në 10%, uljen e pragut të regjistrimit të detyrueshëm në TVSH nga 10 në 5 milionë lekë dhe rritjen e tatimit mbi dividendin nga 8% në 15%. Në versionin e komunikuar më 28 tetor, tatimi mbi fitimin e korporatave mbetet 15%, ndërsa fasha e re prej 30% për të ardhurat shumë të larta nga punësimi lidhet me pagat bruto mbi 700 mijë lekë në muaj. Këto ndryshime duhet të dallohen nga draftet e mëparshme, të cilat kishin përfshirë propozime për normë 17% të tatimit mbi fitimin dhe 32% për fashën më të lartë të pagave.

Gjetjet tregojnë se paketa nuk mund të përshkruhet vetëm si lehtësim social dhe as vetëm si rritje e përgjithshme e taksave. Ajo rishpërndan barrën ndërmjet konsumit të produkteve ushqimore të përfshira në listën me normë të reduktuar, konsumit të mallrave dhe shërbimeve që i nënshtrohen normës standarde, sektorit të akomodimit, bizneseve që hyjnë për herë të parë në skemën e TVSH-së dhe pronarëve që shpërndajnë fitimin. Përfitimi i familjeve do të varet nga shkalla e kalimit të uljes së TVSH-së në çmimet e konsumit, ndërsa kostoja për bizneset do të varet nga marzhet, struktura e furnizimit, aftësia për të kredituar TVSH-në dhe koha e arkëtimit të faturave.

Raporti identifikon gjithashtu një problem të parashikueshmërisë fiskale. Ndryshimet ndërmjet draftit fillestar dhe versionit të komunikuar publikisht, si dhe njoftimet për masa të reja pa parametra të plotë, krijojnë pasiguri për bizneset dhe investitorët. Në të njëjtën kohë, të dhënat e publikuara për efektet buxhetore të disa masave lejojnë një vlerësim paraprak të komponentëve të TVSH-së dhe zgjerimit të bazës së regjistrimit, por ende nuk përbëjnë një bilanc të plotë dhe të verifikuar të të gjithë paketës në versionin përfundimtar.

Raporti përfundon se cilësia e Paketës Fiskale 2027 duhet të gjykohet jo vetëm nga të ardhurat që synon të mbledhë, por edhe nga shpërndarja e barrës, ndikimi mbi çmimet, kostoja e formalizimit, nxitja e investimit produktiv dhe besueshmëria e procesit të vendimmarrjes. Për këtë arsye propozohen publikimi i vlerësimeve të plota fiskale, monitorimi i çmimeve, masa kalimtare për bizneset e reja në TVSH, qartësimi i trajtimit të kapitalit të riinvestuar dhe konsultimi real me grupet e prekura.

Fjalëkyçe: paketa fiskale 2027, rishpërndarja e barrës tatimore, tatim mbi dividendin, prag TVSH, lehtësim social, investitorë të huaj, komunikim fiskal, supertaksa

Kategori: LIBRA TË ALTAX, PUBLIKIME Etiketa: investitorë të huaj, komunikim fiskal, lehtësim social, paketa fiskale 2027, prag TVSH, rishpërndarja e barrës tatimore, supertaksa, tatim mbi dividendin

Përshkrim

Përshkrim

Paketa Fiskale 2027 përfaqëson një ndërhyrje të gjerë në strukturën e taksimit të konsumit, të ardhurave nga puna, fitimit të shpërndarë dhe regjistrimit të bizneseve në skemën e TVSH-së. Ajo nuk është një reformë e vetme me një drejtim të pandryshueshëm, por një kombinim masash që krijojnë efekte të ndryshme sipas kategorisë së tatimpaguesit dhe mënyrës se si ai konsumon, prodhon, investon ose shpërndan të ardhurat.

Ulja e TVSH-së nga 20% në 6% për produktet e përfshira në shportën bazë është masa me ndikimin më të drejtpërdrejtë social. Megjithatë, përfitimi i familjeve nuk është automatik. Ai varet nga kalimi i uljes së tatimit në çmimin final, nga konkurrenca në treg dhe nga mënyra se si furnitorët e tregtarët përshtatin marzhet e tyre.

Në anën tjetër, rritja e TVSH-së standarde nga 20% në 21%, rritja e TVSH-së për shërbimet e akomodimit nga 6% në 10%, ulja e pragut të regjistrimit të detyrueshëm në TVSH dhe rritja e tatimit mbi dividendin krijojnë kosto të reja për kategori të ndryshme. Tatimi mbi fitimin e korporatave mbetet 15% në versionin e komunikuar pas mbledhjes së Qeverisë, ndaj analiza e versionit aktual nuk duhet të mbështetet në llogaritjet e draftit fillestar që parashikonte 17%.

Paketa synon, sipas Ministrisë së Financave, rishpërndarjen e të ardhurave, forcimin e drejtësisë fiskale dhe përmirësimin e efikasitetit të sistemit tatimor. Këto objektiva janë të arsyeshme si parime të përgjithshme, por vlerësimi i tyre kërkon të dhëna mbi efektet konkrete. Drejtësia fiskale nuk matet vetëm nga norma e vendosur mbi një kategori të caktuar. Ajo kërkon të kuptohet kush e paguan realisht tatimin, sa ndikohet konsumi, çfarë ndodh me investimin dhe nëse barra shpërndahet në përputhje me aftësinë paguese.

Pesë gjetjet kryesore

Paketa kaloi nëpër disa versione dhe kjo ka rëndësi për vlerësimin e saj. Draftet fillestare parashikonin tatim fitimi 17% dhe normë 32% për fashën më të lartë të të ardhurave nga punësimi. Versioni i komunikuar më 28 tetor ruan tatimin mbi fitimin në 15% dhe normën e re të pagave në 30%. Për këtë arsye, çdo analizë duhet të identifikojë qartë versionin që po shqyrton. Shifrat fiskale të llogaritura mbi draftin e mëparshëm nuk mund të transferohen automatikisht te versioni i fundit.
Rritja e dividendit e bën më të shtrenjtë shpërndarjen e fitimit, por jo riinvestimin në vetvete. Me tatim fitimi 15% dhe dividend 8%, barra e kombinuar mbi fitimin e shpërndarë plotësisht është 21.8%. Me dividend 15%, ajo arrin në 27.75%. Diferenca është 5.95 pikë përqindjeje. Në rastin e riinvestimit të plotë, barra në momentin e krijimit të fitimit mbetet 15%, sepse nuk ka shpërndarje dividendi. Ndikimi ekonomik varet nga pjesa e fitimit që kompania vendos të shpërndajë.
Ulja e pragut të TVSH-së zgjeron ndjeshëm numrin e subjekteve të përfshira në skemë. Sipas relacionit të cituar në raportimet që kanë përcjellë dokumentacionin e paketës, rreth 17.516 tatimpagues mund të hyjnë në skemë dhe efekti i pritshëm në të ardhura është rreth 4.5 miliardë lekë. Këto vlera duhen lidhur me relacionin përkatës dhe të verifikohen kundrejt tekstit zyrtar përfundimtar. Për bizneset e prekura, ndikimi nuk kufizohet te tatimi i faturuar. Ai përfshin kontabilitetin, faturimin, deklarimet, kapitalin qarkullues dhe përshtatjen e çmimeve.
Lehtësimi për familjet varet nga kalimi i uljes së TVSH-së te çmimi i konsumit. Ulja nga 20% në 6% krijon mundësi teorike për ulje të çmimit rreth 11.67%, nëse çmimi pa TVSH mbetet i pandryshuar dhe ulja përcillet plotësisht. Kjo nuk është parashikim i çmimeve, por rezultat matematikor i ndryshimit të normës. Nëse një pjesë e uljes përthithet nga zinxhiri tregtar, përfitimi i familjeve do të jetë më i vogël.
Bilanci fiskal neto duhet lexuar me kujdes dhe sipas versionit të fundit. Ekzistojnë vlerësime të publikuara për disa masa të TVSH-së dhe pragun e regjistrimit, por përllogaritjet e bëra mbi draftin fillestar përfshijnë edhe rritjen e tatimit mbi fitimin në 17% dhe normën 32% për pagat e larta. Këto dy masa nuk janë pjesë e versionit të komunikuar më 28 tetor. Për rrjedhojë, një bilanc që i përfshin ato nuk mund të paraqitet si bilanc i saktë i paketës së fundit. Nevojitet një tabelë e përditësuar zyrtare, me efektin e secilës masë dhe efektin neto të kombinuar.